Jak pokryć dach gontem? Instrukcja krok po kroku

Planujesz samodzielnie położyć gont na dachu altany lub garażu i chcesz uniknąć błędów, które mogłyby skrócić żywotność pokrycia? Rozumiem, ile wysiłku wkładasz w taki projekt, dlatego krok po kroku wyjaśnię, jak przygotować równe podłoże z płyt OSB czy desek, zebrać narzędzia niezbędne do precyzyjnej pracy oraz ułożyć gonty bitumiczne lub drewniane z odpowiednimi zakładkami i mocowaniami. Skupimy się na trwałości tego rozwiązania – odpornego na mróz i upały – oraz realnych kosztach, byś mógł ocenić opłacalność. Dzięki temu dach będzie szczelny na lata.

• Przygotowanie podłoża pod gont
• Narzędzia do układania gontu
• Montaż łat i kontrłat pod gont
• Układanie pierwszego rzędu gontu
• Zakładki i przesunięcia gontu
• Mocowanie gontu gwoździami
• Obróbka kalenicy gontem
• Pytania i odpowiedzi

Przygotowanie podłoża pod gont

Podłoże pod gont musi być idealnie równe i suche, bo nierówności spowodują pęknięcia lub odspajanie arkuszy. Na płytach OSB lub deskach zacznij od oczyszczenia powierzchni z kurzu, liści i starych resztek. Użyj szczotki drucianej i odkurzacza, by nie zostało nic wilgotnego. Sprawdź wilgotność drewna wilgotnościomierzem – nie powinna przekraczać 15 procent. W razie potrzeby osusz podłoże dmuchawą lub czekaj na pogodę.

Na deskach frezuj łączenia, by uniknąć wybrzuszeń, a płyty OSB układaj z minimalnymi szczelinami dylatacyjnymi. Wypełnij ubytki masą szpachlową do drewna i przeszlifuj papierem o gradacji 120. To zapewni gładkość, kluczową dla przyczepności gontu bitumicznego. Pamiętaj, że trwałość pokrycia zależy od tego etapu – źle przygotowane podłoże skraca żywotność nawet o połowę.

Koszty przygotowania podłoża są umiarkowane: płyty OSB to około 40-60 zł za m², deski sosnowe 30-50 zł/m². Dodaj folię wstępnego krycia za 5-10 zł/m² dla lepszej hydroizolacji. Całość na dach 50 m² wyjdzie poniżej 4000 zł. Taki wydatek zwraca się dzięki 30-50 latom użytkowania bez napraw.

Zobacz także: Gont bitumiczny cena za m2 2025

Narzędzia do układania gontu

Do pracy z gontem bitumicznym lub drewnianym potrzebujesz narzędzi zapewniających precyzję i bezpieczeństwo. Podstawą jest gumowy młotek do delikatnego dociskania bez uszkodzeń. Nóż hakowy z wymiennymi ostrzami tnie gonty czysto, bez strzępów. Miarka 5-metrowa i poziomica laserowa kontrolują równość rzędów. Gwoździe dachowe ocynkowane, długości 30-40 mm, mocują niezawodnie.

Drabina rozstawna lub rusztowanie stabilizują pracę na wysokości. Taśma klejąca butylowa uszczelnia narożniki. Rękawice antypoślizgowe chronią dłonie przed skaleczeniami. Zestaw waży mało, a kosztuje 500-800 zł – inwestycja na wiele dachów. Wybierz narzędzia ergonomiczne, by praca nie męczyła pleców.

• Gumowy młotek – do dociskania
• Nóż hakowy – do cięcia
• Miarka i poziomica – do pomiarów
• Gwoździe ocynkowane – do mocowania
• Drabina – do dostępu
• Łopata i szczotka – do przygotowań

Montaż łat i kontrłat pod gont

Łaty i kontrłaty tworzą ruszt wentylacyjny, kluczowy dla trwałości dachu. Na krokwiach przybij kontrłaty sosnowe 5x4 cm co 80-100 cm, równolegle do kalenicy. Sprawdź pionowość sznurkiem murarskim. Potem łatwy 3x5 cm montuj co 35 cm dla gontu bitumicznego. To zapewnia odpływ wody i cyrkulację powietrza.

Zobacz także: Jaka grubość płyty OSB na dach pod gont? Przewodnik dla remontujących

Użyj gwoździ karbowanych dla lepszej przyczepności. Odległość między łatami dostosuj do wymiaru gontu – zazwyczaj 14,5 cm dla standardowych arkuszy. Na stromych dachach zwiększ rozstaw o 10 procent. Wentylacja zapobiega kondensacji, przedłużając żywotność podłoża o dekady. Praca ta zajmuje dzień na dach 50 m².

Impregnuj drewno środkiem ochronnym przed montażem, by uniknąć grzybów. Koszt materiałów: kontrłaty 10 zł/mb, łatwy 8 zł/mb. Razem na średni dach 1000-1500 zł. Solidny ruszt to podstawa szczelności.

Układanie pierwszego rzędu gontu

Pierwszy rząd kładź od dolnej krawędzi dachu, wyrównując do okapu. Rozwijaj pas startowy gontu bitumicznego, dociskając gumowym młotkiem. Zakładaj na folię hydroizolacyjną o 10 cm. Tnij nadmiar nożem, by pas był prosty. Ten rząd symuluje rynnę, odprowadzając wodę natychmiast.

Na drewnianym gonc ie impregnowanym postępuj podobnie, ale sprawdzaj wilgotność arkuszy poniżej 12 procent. Układaj na sucho, by uniknąć deformacji. Pierwszy rząd mocuj co 20 cm, ale o tym w kolejnym rozdziale. Dokładność tu decyduje o estetyce całego dachu.

Rozpocznij w suchy dzień, temp. powyżej 5°C dla bitumicznego. Czas na 10 m²: 2-3 godziny. To fundament dalszego układania.

Zakładki i przesunięcia gontu

Zakładki między rzędami wynoszą 15-20 cm, zapewniając szczelność przed deszczem bocznym. Przesuwaj kolejny rząd o połowę arkusza gontu, tworząc efekt dachówki. To blokuje wnikanie wody i wzmacnia konstrukcję. Mierz dokładnie miarką, by uniknąć luk.

Na gontach bitumicznych zakładka samouszczelnia się pod wpływem słońca. Dla drewnianych stosuj taśmę butylową na łączeniach. Przesunięcie 30-50 cm zapobiega liniowym nieszczelnościom. Taka technika podnosi trwałość o 20 procent.

W narożnikach tnij gonty pod kątem 45 stopni. Na pochyłościach powyżej 20 stopni zmniejsz zakładkę do 15 cm. Ćwicz na próbce, by opanować rytm.

Mocowanie gontu gwoździami

Gwoździe wbijaj nad zakładką poprzedniego rzędu, w wyznaczonych perforacjach gontu bitumicznego. Dwa gwoździe na bok arkusza, 3 cm od krawędzi. Unikaj widocznych punktów – główki chowaj pod kolejnym rzędem. Siła wiatru nie porwie takiego mocowania.

Na drewnianym goncie używaj 4 gwoździ na arkusz dla lepszej sztywności. Głębokość wbijania: 2 cm w łatę. W miejscach koszy zwiększ liczbę do sześciu. To klucz do odporności na wichury do 150 km/h.

Sprawdzaj kąt wbijania poziomica – prostopadle do łaty. Zużycie gwoździ: 5-7 na m². Mocne kotwiczenie minimalizuje remonty.

Obróbka kalenicy gontem

Na kalenicy układaj taśmy kalenicowe z gontu bitumicznego, zakładając na obie strony po 15 cm. Mocuj gwoździami co 15 cm, dociskaj mocno. Tnij na wymiar, by pasował idealnie. To chroni przed wiatrem i śniegiem.

Dla drewnianego gontu stosuj listwy kalenicowe impregnowane, przybijane do kontrłaty. Zakładka pionowa 10 cm zapobiega przeciekom. W miejscach kominów tnij obróbki blacharskie i przyklejaj silikonem.

Kosze dachowe wypełniaj gontem koszowym, z większym przesunięciem. Sprawdź całość po montażu, poprawiając luzy. Obróbka kończy dach, gwarantując 40 lat bezawaryjnej służby.

Pytania i odpowiedzi

• Jak przygotować podłoże pod gont bitumiczny?

  Przed układaniem gontu bitumicznego podłoże musi być równe i suche. Zamontuj łatwy i kontrłaty na krokwiach, aby zapewnić wentylację dachu. Użyj płyt OSB lub desek jako podkładowej warstwy, sprawdzając ich równość poziomnicą.

• Jakie narzędzia są potrzebne do montażu gontu na dachu?

  Do pracy potrzebne są: młotek gumowy, nóż do cięcia gontu, miarka, poziomica, gwoździe dachowe ocynkowane, drabiny oraz taśma klejąca do obróbek. Te narzędzia zapewnią precyzyjny i szczelny montaż.

• Jak układać gont bitumiczny krok po kroku?

  Rozpocznij od dolnej krawędzi dachu. Układaj pasy gontu z zakładką 15-20 cm, mocując gwoździami w wyznaczonych miejscach nad zakładką. Kolejne rzędy przesuwaj o połowę arkusza, symulując dachówkę. Na krawędziach stosuj kalenice, kosze i obróbki blacharskie.

• Jaka jest trwałość gontu bitumicznego i orientacyjne koszty?

  Gont bitumiczny wytrzymuje 20-50 lat, odporny na mróz i upały bez emisji szkodliwych substancji. Koszt pokrycia to 30-60 zł/m² materiałów plus robocizna; samodzielny montaż obniża wydatki.